پنجشنبه، 30 شهریور 1396
تاریخچه

تاریخچـــه اتوبوسرانی اهـــواز:
در سال 1335 با ورود اتوبوسهای بت فورد اهمیت جابجایی مسافر در شهر اهواز احساس گردید و بتدریج این نوع اتوبوس جانشین وسائط نقلیه سبک شد.
 
رانندگان اتوبوسهای بت فورد که مالکیت آنها را عهــده دار بودند رأسا به جابجایی مسافرین مبادرت می ورزیدند؛ سپس با ظهور اتوبوسهای جدیدتر عده ای سهامدار مبادرت به خرید 4 دستگاه اتوبوس از نوع بنز شهری سه تن نمودند.
در آن زمان سهامداران به سرپرستی شخصی بنام علی اکبر رضایی در تأسیس شرکت واحد اتوبوسرانی اهواز بصورت سهامی خاص تحت شماره 474 مورخ 5/3/1349 همت گمارد و در کنار اتوبوسهای شخصی مسافرکش بت فورد فعالیت خود را آغاز نمود و در حمل مسافر رقابت چشمگیری بوجود آمد.
 
بدین ترتیب سازمان اتوبوسرانی اهواز در سال با کمتر از 10 دستگاه اتوبوس فعالیت رسمی خود را آغاز نمود.
  شرکت واحد اتوبوسهای خود را در مسیرهای پیچ کارون، حصیرآباد، چهارصد، دروازه، خیابان سی متری و آخرآسفالت بکار گرفت و از سوی دیگر اتوبوسهای بت فورد مسافرکش را در محدوده مسیرهای یوسفی، چهارراه امام، خیابان وکیلی، انتهای ناصرخسرو معروف به ایستگاه تانکی(فعلی)، با کرایه 2 ریال نیز بکار برد.
شرکت واحد در سال 1351 با ازدیاد سهامداران خود که قریب به 20 نفر بودند با خرید و افزایش اتوبوس جان تازه ای گرفت و بخاطر اینکه رقبای خود را از مدار فعالیت برهاند در یک حرکت تبلیغی فرهنگی اقدام به فروش و توزیع بلیت های جایزه دار نمود که با این روش ضمن اقبال عمومی، دامنه استقبال مسافر از اتوبوسهای شرکت واحد گسترش یافت بطوریکه اتوبوسهای شخصی مسافرکش در سال 1351 بکلی زمین گیر شدند.
فعالیت شرکت واحد تا اواخر سال 1352 تحکم بیشتری یافت سپس در ابتدای سال 1353 شهردار وقت ضمن خرید 30 دستگاه اتوبوس بنز شهری سه تن با هدف جلب رانندگان ضمن تشویق و پرداخت حقوق 20000 ریال آنها را به استخدام خود درآورد و همگی بی وقفه با اتوبوسهای شهرداری به فعالیت پرداختند، با اتخاذ این تصمیم چرخ اتوبوسهای شرکت واحد که به صورت سهامداری اداره میشد از حرکت باز ایستاد و از همان سال 1353 شرکت واحد به صورت دولتی تحت پوشش شهرداری درآمد.
در ابتدای تاسیس شرکت واحد (دولتی) اتوبوسهای فوق الذکر در گاراژهای استیجاری نگهداری و سرویس دهی می شدند که سرویسکاران خود راننده یا کمک راننده بودند و به انگیزه عدم اطلاعات فنی به ناچار برای تعمیر اساسی اتوبوس به تعمیرگاههای شهری مراجعه می نمودند.
این فعالیت با افزایش تعداد ناوگان و خطوط تا زمان جنگ تحمیلی ادامه یافت؛ با آغاز جنگ تحمیلی و برحسب ضرورت کلیه تجهیزات و پرسنل این سازمان در خدمت جنگ قرار گرفت.
 
بعد از جنگ با امکاناتی از جمله ناوگان که از طریق وزارت کشور در اختیار سازمان اتوبوسرانی شهر اهواز قرار گرفت تا حدودی وضعیت اتوبوسرانی این شهر بهبود یافت.
از سال 1354 اجباراً به دلیل تنگناهای مالی و بروز مشکلات اتوبوسها را به پارکینگ شهرداری که در آن موقع فاقد دیوار و حصار و زمین بایری بیش نبود منتقل کردند؛ پس از آن با رخداد حرکتهای انقلاب اسلامی در سال 1357 به بعد وضعیت اتوبوسرانی شهر اهواز بتدریج بهبود یافت. در این زمان تعداد اتوبوسهای سازمان به 57 دستگاه میرسید.
 
 
 
 
از سال 1364 الی 1373، آقای محمد رستم منش بعنوان مدیرعامل سازمان اتوبوسرانی منصوب شدند.


با تلاش ایشان تعدادی 286 دستگاه اتوبوس خریداری شد. که عبارت بودند از:
·         اتوبوس لیلاند : 42 دستگاه
·         اتوبوس بنز شهری 302 :  25 دستگاه
·         اتوبوس بنز سوپر 302 :    52 دستگاه
·         اتوبوس بنز اتوماتیک 305 :   10 دستگاه
·         اتوبوس ولوو:   145 دستگاه
·         اتوبوس شهاب شهری:   12 دستگاه
در این دوره  ایستگاهها نظم خاصی پیدا کردند و محل ایستادن مسافرین بوسیله گارد فلزی مجزا  شده و سازمان رو به بهبود رفت در سال 1370 در محل ترمینال رجایی (فعلی) کارواش اتوبوسها ایجاد شد که یکی از اقدامات مهم سازمان اتوبوسرانی بود.
با توجه به رفت و آمد مسئولین کشوری به سازمان و کاستن هزینه ها دو باب مهمانسرا جهت استراحت مهمانانی که از دیگر شهرها  می آمدند بنا نهاده شد.
همچنین بنا بر تشویق کارکنان و ایجاد انگیزه بیشتر تعاونی مسکن برای کارکنان تشکیل شد و کارتهای بلیط رایگان جهت پرسنل و خانواده هایشان صادر می شد.
لازم به توضیح است که در طول 8 سال دفاع مقدس سازمان اتوبوسرانی اهواز بطور مداوم و رایگان برای اعزام نیرو به منطقه جنگی خدمات زیادی ارائه می کرد در سال 1365 در اثر بمبارانهای هوایی به سازمان خسارات مالی زیادی منجر به شهادت یک نفر و مجروح شدن تعدادی از کارکنان زحمتکش گردید که جا دارد در این قسمت از شهید عبدالرضا علوی یاد کرد.
 
 
 
در طول سالهای 1373 تا 1375 شخصی به نام آقای جهانگیر شاه جوان  مدیریت سازمان اتوبوسرانی را عهده دار شدند.


از جمله اقدامات مهمی که در زمان ایشان صورت گرفت بیمه کردن اتوبوسها بود. در این زمان روال کار بدین صورت بود که دو نفر راننده و کمک راننده در هر اتوبوس فعالیت میکردند و وظیفه کمک راننده جمع آوری بلیت و ایجاد نظم در اتوبوس بود؛ به
رانندگان اونیفورم مخصوص داده شد و مقرر گردید در فصل گرم تابستان در طول خط(تمام ایستگاهها) به رانندگان شربت می دادند و مسیر اتوبوسها بصورت منظم خط کشی شد.
 
پس از آن از سال 1375 الی 1380  آقای علیرضا پرهیزکار مدیرعامل سازمان منصوب گردیدند.


 
 در این دوره تعداد زیادی از اتوبوسهای فرسوده و از رده خارج بفروش رسیدند. همچنین به موجب بخشنامه های شماره 5149/1/3/37 مورخه 23/6/76 وزارت محترم کشور و بر اساس مصوبه مجلس شورای اسلامی که سازمانهای اتوبوسرانی سراسر کشور را ملزم به اجرای مقدمات خصوصی سازی می نمود سازمان اتوبوسرانی اهواز تعدادی از اتوبوسها را به بخش خصوصی واگذار نمود.
از اقدامات فرهنگی صورت گرفته در این زمان، ایجاد کتابخانه سیار در پایانه بود، به این شکل که صندلیهای یک دستگاه اتوبوس را درآورده و آن را قفسه بندی میکردند و میز و صندلی در آن میگذاشتند. همچنین در این زمان تعدادی از زمینهای سازمان اتوبوسرانی تحت تملک شهرداری در آمدو دیگر سازمان نتوانست جایگزین کند.
 
 
پس از آن از سال 1380 تا 1383 آقای محمد رستم منش برای دومین بار مدیریت سازمان را برعهده گرفتند. به کمک اعتبارات داده شده از وزارت کشور تعداد 121 دستگاه اتوبوس جدید خریداری شد که عبارت بودند از : مگاترانس دو محوره، بنز شهری 355 و بنز شهری 457.
 
از سال 1385 تا 1388 مدیریت سازمان اتوبوسرانی اهواز به آقای علی قضایی به سمت مدیرعامل سازمان اتوبوسرانی منصوب گردیدند.
 
درطول این سالها جمعاً تعداد 151 دستگاه اتوبوس خریداری شد و واگذاری اتوبوس به بخش خصوصی پیشرفت چشمگیری داشت و نرخ جابجایی مسافر افزایش یافت.
 
 
در اواخر سال 1388 آقای محمد رستم منش پس از آقای قضایی برای بار سوم به عنوان مدیرعامل سازمان منصوب گردیدند که با نگاهی تحول گرا، استفاده از فن آوریهای نوین را در بهبود روشهای سنتی سرلوحه برنامه های خود قرار دادند.